《莊子》卷2

洞神部 卷 2 / 33 12,345 字
返回《莊子》
src: ZHUANG 2.1.1; Guo Qingfan 43; Wang Shumin 40; Fang Yong 34; Chen Guying 33; A.C. Graham 1981: 48 dating: 8110 2 齊物論第二 南郭子綦隱几而坐, 仰天而噓, 嗒焉似喪其耦。 顏成子游立侍乎前, 曰: 「何居乎? 形固可使如槁木, 而心固可使如死灰乎? 今之隱几者, 非昔之隱几者也。」 src: ZHUANG 2.1.2; Guo Qingfan 45; Wang Shumin 40; Fang Yong 34; Chen Guying 33; Graham 1981: 48 dating: 8110 子綦曰: 「偃, 不亦善乎,而問之也! 今者吾喪我, 汝知之乎? 女聞人籟 而未聞地籟, 女聞地籟 而未聞天籟夫!」 src: ZHUANG 2.1.3; Guo Qingfan 45; Wang Shumin 42; Fang Yong 34; Chen Guying 33; Graham 1981: 48 dating: 8110 子游曰: 「敢問其方。」 src: ZHUANG 2.1.4; Guo Qingfan 45; Wang Shumin 42; Fang Yong 34; Chen Guying 33; Graham 1981: 48 dating: 8110 子綦曰: 「夫大塊噫氣, 其名為風。 是唯无作, 作則萬竅怒呺。 而獨不聞之翏翏乎? 山林之畏佳, 大木百圍之竅穴, src: ZHUANG 2.1.5; Guo Qingfan 46; Wang Shumin 42; Fang Yong 34; Chen Guying 33; Graham 1981: 48f dating: 8110 似鼻, 似口, 似耳, 似枅, 似圈, 似臼, 似洼者, 似污者; src: ZHUANG 2.1.5; Guo Qingfan 46; Wang Shumin 42; Fang Yong 34; Chen Guying 33; Graham 1981: 49 dating: 8110 激者, 謞者, 叱者, 吸者, 叫者, 譹者, 宎者, 咬者, src: ZHUANG 2.1.6; Guo Qingfan 46; Wang Shumin 42; Fang Yong 34; Chen Guying 33; A.C. Graham 1981: 49 dating: 8110 前者唱于 而隨者唱喁。 泠風則小和, 飄風則大和, 厲風濟則眾竅為虛。 而獨不見之調調,之刀刀乎?」 src: ZHUANG 2.1.7; Guo Qingfan 46; Wang Shumin 48; Fang Yong 34; Chen Guying 33; A.C. Graham 1981: 49 dating: 8110 子游曰: 「地籟則眾竅是已, 人籟則比竹是已。 敢問天籟。」 src: ZHUANG 2.1.8; Guo Qingfan 46; Wang Shumin 48; Fang Yong 34; Chen Guying 34; A.C. Graham 1981: 49 dating: 8110 子綦曰: 「夫吹萬不同, 而使其自己也, 咸其自取, 怒者其誰邪!」 src: ZHUANG 2.2.1; Guo Qingfan 51; Wang Shumin 48; Fang Yong 41; Chen Guying 41; A.C. Graham 1981: 50 dating: 8110 大知閑閑, 小知閒閒; 大言炎炎, 小言詹詹。 其寐也魂交, 其覺也形開, 與接為構, 日以心鬭。 縵者, 窖者, 密者。 src: ZHUANG 2.2.2; Guo Qingfan 51; Wang Shumin 48; Fang Yong 41; Chen Guying 41; A.C. Graham 1981: 50 dating: 8110 小恐惴惴, 大恐縵縵。 其發若機栝, 其司是非之謂也; 其留如詛盟, 其守勝之謂也; 其殺如秋冬, 以言其日消也; 其溺之所為 之, 不可使復之也; 其厭也如緘, 以言其老洫也; 近死之心, 莫使復陽也。 src: ZHUANG 2.2.4; Guo Qingfan 51; Wang Shumin 48; Fang Yong 41; Chen Guying 41; A.C. Graham 1981: 50 dating: 8110 喜、怒、哀、樂、 慮、嘆、變、慹、 姚、佚、啟、態; 樂出虛, 蒸成菌。 日夜相代乎前, 而莫知其所萌。 已乎,已乎! 旦暮得此, 其所由以生乎! src: ZHUANG 2.2.5; Guo Qingfan 55; Wang Shumin 52; Fang Yong 45; Chen Guying 46; A.C. Graham 1981: 51 dating: 8110 非彼無我, 非我無所取。 是亦近矣, 而不知其所為使。 若有真宰, 而特不得其眹。 可行己信, 而不見其形, 有情而無形。 src: ZHUANG 2.2.6; Guo Qingfan 55; Wang Shumin 52; Fang Yong 45; Chen Guying 46; A.C. Graham 1981: 51 dating: 8110 百骸, 九竅, 六藏, 賅而存焉, 吾誰與為親? 汝皆說之乎? 其有私焉? 如是皆有為臣妾乎? 其臣妾不足以相治乎? 其遞相為君臣乎? 其有真君存焉? src: ZHUANG 2.2.7; Guo Qingfan 56; Wang Shumin 52; Fang Yong 45; Chen Guying 46; A.C. Graham 1981: 51 dating: 8110 如求得其情與不得, 無益損乎其真。 一受其成形, 不亡以待盡。 與物相刃相靡, 其行盡如馳, 而莫之能止, 不亦悲乎! 終身役役 而不見其成功, 苶然疲役 而不知其所歸, 可不哀邪! src: ZHUANG 2.2.8; Guo Qingfan 56; Wang Shumin 52; Fang Yong 45; Chen Guying 46; A.C. Graham 1981: 5 dating: 8110 人謂之不死, 奚益! 其形化, 其心與之然, 可不謂大哀乎? 人之生也, 固若是芒乎? 其我獨芒, 而人亦有不芒者乎? src: ZHUANG 2.3.1; Guo Qingfan 63; Wang Shumin 56; Fang Yong 48; Chen Guying 49; A.C. Graham 1981: 51 dating: 8110 夫隨其成心而師之, 誰獨且無師乎? 奚必知代而心自取者 有之? 愚者與有焉。 未成乎心 而有是非, 是今日適越 而昔至也。 是以無有為有。 src: ZHUANG 2.3.2; Guo Qingfan 63; Wang Shumin 56; Fang Yong 48; Chen Guying 49; A.C. Graham 1981: 51 dating: 8110 無有為有, 雖有神禹, 且不能知, 吾獨且柰何哉! src: ZHUANG 2.3.3; Guo Qingfan 63; Wang Shumin 56; Fang Yong 49; Chen Guying 49; A.C. Graham 1981: 52 dating: 8110 夫言非吹也, 言者有言, 其所言者特未定也。 果有言邪? 其未嘗有言邪? 其以為異於鷇音, 亦有辯乎, 其無辯乎? src: ZHUANG 2.3.4; Guo Qingfan 63; Wang Shumin 56; Fang Yong 49; Chen Guying 50; A.C. Graham 1981: 52 dating: 8110 道惡乎隱 而有真偽? 言惡乎隱 而有是非? 道惡乎往 而不存? 言惡乎存 而不可? src: ZHUANG 2.3.5; Guo Qingfan 63; Wang Shumin 56; Fang Yong 49; Chen Guying 50; A.C. Graham 1981: 52 dating: 8110 道隱於小成, 言隱於榮華。 故有儒墨之是非, 以是其所非 而非其所是。 欲是其所非 而非其所是, 則莫若以明。 src: ZHUANG 2.3.6; Guo Qingfan 66; Wang Shumin 58; Fang Yong 50; Chen Guying:54; A.C. Graham 1981: 52 dating: 8110 物無非彼, 物無非是。 自彼則不見, 自喻則知之。 故曰彼出於是, 是亦因彼。 彼是方生之說也, src: ZHUANG 2.3.7; Guo Qingfan 66; Wang Shumin 58; Fang Yong 50; Chen Guying:54; A.C. Graham 1981: 52 dating: 8110 雖然, 方生方死, 方死方生; 方可方不可, 方不可方可; 因是因非, 因非因是。 是以聖人不由, 而照之于天, 亦因是也。 是亦彼也, 彼亦是也。 src: ZHUANG 2.3.8; Guo Qingfan 66; Wang Shumin 58; Fang Yong 50; Chen Guying:54; A.C. Graham 1981: 53 dating: 8110 彼亦一是非, 此亦一是非。 果且有彼是乎哉? 果且無彼是乎哉? 彼是莫得其偶, 謂之道樞。 樞始得其環中, 以應無窮。 是亦一無窮, 非亦一無窮也。 故曰莫若以明。 src: ZHUANG 2.4.1; Guo Qingfan 66; Wang Shumin 58; Fang Yong 54; Chen Guying:59; A.C. Graham 1981: 53 dating: 8110 以指喻指之非指, 不若以非指喻指之非指也; 以馬喻馬之非馬, 不若以非馬喻馬之非馬也。 天地一指也, 萬物一馬也。 src: ZHUANG 2.4.2; Guo Qingfan 69; Wang Shumin 61; Fang Yong 54; Chen Guying:61 ; A.C. Graham 1981: 53 dating: 8110 道行之而成, 物謂之而然。 惡乎然? 然於然。 惡乎不然? 不然於不然。 物固有所然, 物固有所可。 無物不然, 無物不可。 可乎可, 不可乎不可。 不可乎不可,而可乎可。 src: ZHUANG 2.4.3; Guo Qingfan 70; Wang Shumin 61; Fang Yong 54; Chen Guying:61; A.C. Graham 1981: 53 dating: 8110 故為是舉莛與楹, 厲與西施, 恢恑憰怪, 道通為一。 其分也,成也; 其成也,毀也。 凡物無成與毀, 復通為一。 src: ZHUANG 2.4.4; Guo Qingfan 70; Wang Shumin 61; Fang Yong 54; Chen Guying:62; A.C. Graham 1981: 53 dating: 8110 唯達者知通為一, 為是不用 而寓諸庸。 庸也者,用也; 用也者,通也; 通也者,得也; 適得而幾矣。 src: ZHUANG 2.4.5; Guo Qingfan 70; Wang Shumin 61; Fang Yong 54; Chen Guying:62; A.C. Graham 1981: 54 dating: 8110 因是已。 已而不知其然, 謂之道。 勞神明為一 而不知其同也, 謂之朝三。 何謂朝三? src: ZHUANG 2.4.6; Guo Qingfan 70; Wang Shumin 61; Fang Yong 54; Chen Guying:62 dating: 8110 曰狙公賦芧, 曰: 「朝三而莫四。」 眾狙皆怒。 曰: 「然則朝四而莫三。」 眾狙皆悅。 名實未虧 而喜怒為用, 亦因是也。 是以聖人和之以是非 而休乎天鈞, 是之謂兩行。 src: ZHUANG 2.4.7; Guo Qingfan 74; Wang Shumin 66; Fang Yong 59; Chen Guying:66; A.C. Graham 1981: 54 dating: 8110 古之人, 其知有所至矣。 惡乎至? 有以為未始有物者, 至矣, 盡矣, 不可以加矣。 其次以為有物矣, 而未始有封也。 src: ZHUANG 2.4.8; Guo Qingfan 74; Wang Shumin 66; Fang Yong 59; Chen Guying:66; A.C. Graham 1981: 54 dating: 8110 其次以為有封焉, 而未始有是非也。 是非之彰也, 道之所以虧也。 道之所以虧, 愛之所以成。 果且有成與虧乎哉? 果且無成與虧乎哉? 有成與虧, 故昭氏之鼓琴也; 無成與虧, src: ZHUANG 2.4.9; Guo Qingfan 74; Wang Shumin 66; Fang Yong 59; Chen Guying:66 dating: 8110 故昭氏之不鼓琴也。 昭文之鼓琴也, 師曠之枝策也, 惠子之據梧也, 三子之知幾乎, 皆其盛者也, 故載之末年。 唯其好之也, 以異於彼, 其好之也, 欲以明之。 src: ZHUANG 2.4.10; Guo Qingfan 75; Wang Shumin 66; Fang Yong 59; Chen Guying:66 dating: 8110 彼非所明而明之, 故以堅白之昧終。 而其子又以文之綸終, 終身無成。 若是而可謂成乎? 雖我亦成也。 若是而不可謂成乎? 物與我無成也。 src: ZHUANG 2.4.11; Guo Qingfan 75; Wang Shumin 66; Fang Yong 59; Chen Guying:66 dating: 8110 是故滑疑之耀, 聖人之所圖也。 為是不用 而寓諸庸, 此之謂以明。 src: ZHUANG 2.5.1; Guo Qingfan 79; Wang Shumin 70; Fang Yong 63; Chen Guying:71 dating: 8110 今且有言於此, 不知其與是類乎? 其與是不類乎? 類與不類, 相與為類, 則與彼無以異矣。 雖然, 請嘗言之。 src: ZHUANG 2.5.2; Guo Qingfan 79; Wang Shumin 70; Fang Yong 63; Chen Guying:71 dating: 8110 有始也者, 有未始有始也者, 有未始有夫未始有始也者。 有有也者, 有無也者, 有未始有無也者, 有未始有夫未始有無也者。 src: ZHUANG 2.5.3; Guo Qingfan 79; Wang Shumin 70; Fang Yong 63; Chen Guying:71 dating: 8110 俄而有無矣, 而未知有無之果孰有孰無也。 今我則已有謂矣, 而未知吾所謂之其果有謂乎, 其果無謂乎? 天下莫大於秋豪之末, 而大山為小; 莫壽乎殤子, 而彭祖為夭。 src: ZHUANG 2.5.4; Guo Qingfan 79; Wang Shumin 70; Fang Yong 64; Chen Guying:71 dating: 8110 天地與我並生, 而萬物與我為一。 既已為一矣, 且得有言乎? 既已謂之一矣, 且得無言乎? 一與言為二, 二與一為三。 src: ZHUANG 2.5.5; Guo Qingfan 79; Wang Shumin 70; Fang Yong 64; Chen Guying:71 dating: 8110 自此以往, 巧歷不能得, 而況其凡乎! 故自無適有以至於三, 而況自有適有乎! 無適焉, 因是已。 src: ZHUANG 2.5.6; Guo Qingfan i3; Wang Shumin 72; Fang Yong 64; Chen Guying:74 dating: 8110 夫道未始有封, 言未始有常, 為是而有畛也, 請言其畛: 有左,有右,, 有論,有議, 有分,有辯, 有競,有爭, 此之謂八德。 src: ZHUANG 2.5.7; Guo Qingfan i3; Wang Shumin 72; Fang Yong 64; Chen Guying:74 dating: 8110 六合之外, 聖人存而不論; 六合之內, 聖人論而不議。 《春秋》經世,先王之志, 聖人議而不辯。 故分也者, 有不分也; 辯也者, 有不辯也。 曰: 何也? src: ZHUANG 2.5.8; Guo Qingfan i3; Wang Shumin 72; Fang Yong 64; Chen Guying:74 dating: 8110 聖人懷之, 眾人辯之以相示也。 故曰:辯也者, 有不見也。 夫大道不稱, 大辯不言, 大仁不仁, 大廉不嗛, 大勇不忮。 src: ZHUANG 2.5.9; Guo Qingfan i3; Wang Shumin 72; Fang Yong 64; Chen Guying:74 dating: 8110 道昭而不道, 言辯而不及, 仁常而不周, 廉清而不信, 勇忮而不成。 五者园而幾向方矣, 故知止其所不知, 至矣。 孰知不言之辯, 不道之道? src: ZHUANG 2.5.10; Guo Qingfan i3; Wang Shumin 72; Fang Yong 64; Chen Guying:74 dating: 8110 若有能知, 此之謂天府。 注焉而不滿, 酌焉而不竭, 而不知其所由來, 此之謂葆光。 src: ZHUANG 2.6.1; Guo Qingfan i3; Wang Shumin 78; Fang Yong 71; Chen Guying:78 dating: 8110 故昔者堯問於舜曰: 「我欲伐宗、膾、胥敖, 南面而不釋然。 其故何也?」 舜曰: 「夫三子者, 猶存乎蓬艾之間。 若不釋然,何哉? 昔者十日並出, 萬物皆照, 而況德之進乎日者乎!」 src: ZHUANG 2.6.3; Guo Qingfan 91; Wang Shumin 78; Fang Yong 72; Chen Guying:80 dating: 8110 齧缺問乎王倪曰: 「子知物之所同是乎?」 曰: 「吾惡乎知之!」 「子知子之所不知邪?」 曰: 「吾惡乎知之!」 「然則物無知邪?」 曰: 「吾惡乎知之!」 src: ZHUANG 2.6.9; Guo Qingfan 92; Wang Shumin 79; Fang Yong 72; Chen Guying:80 dating: 8110 雖然, 嘗試言之。 庸詎知吾所謂知之非不知邪? 庸詎知吾所謂不知之非知邪? src: ZHUANG 2.6.10; Guo Qingfan 93; Wang Shumin 79; Fang Yong 72; Chen Guying:80 dating: 8110 且吾嘗試問乎女: 「民溼寢 則腰疾偏死, 鰌然乎哉? 木處則惴慄恂懼, 猨猴然乎哉? 三者孰知正處? 民食芻豢, 麋鹿食薦, 蝍且甘帶, 鴟鴉耆鼠, 四者孰知正味? src: ZHUANG 2.6.11; Guo Qingfan 93; Wang Shumin 79; Fang Yong 72; Chen Guying:80 dating: 8110 猨猵狙以為雌, 麋與鹿交, 鰌與魚游。 毛嬙、 麗姬,人之所美也; 魚見之深入, 鳥見之高飛, 麋鹿見之決驟。 四者孰知天下之正色哉? src: ZHUANG 2.6.12; Guo Qingfan 93; Wang Shumin 79; Fang Yong 72; Chen Guying:80 dating: 8110 自我觀之, 仁義之端, 是非之塗, 樊然殽亂, 吾惡能知其辯! src: ZHUANG 2.6.13; Guo Qingfan 96; Wang Shumin 80; Fang Yong 72; Chen Guying:80 dating: 8110 齧缺曰: 「子不知利害, 則至人固不知利害乎?」 src: ZHUANG 2.6.14; Guo Qingfan 96; Wang Shumin 80; Fang Yong 72; Chen Guying:i1 dating: 8110 王倪曰: 「至人神矣! 大澤焚而不能熱, 河漢沍而不能寒, 疾雷破山、 風振海 而不能驚。 若然者, 乘雲氣, 騎日月, 而遊乎四海之外。 死生无變於己, 而況利害之端乎!」 src: ZHUANG 2.6.15; Guo Qingfan 97; Wang Shumin 85; Fang Yong 76; Chen Guying:i4 dating: 8110 瞿鵲子問乎長梧子曰: 「吾聞諸夫子, 聖人不從事於務, 不就利, 不違害, 不喜求, 不緣道; 无謂有謂, 有謂无謂, 而遊乎塵垢之外。 夫子以為孟浪之言, 而我以為妙道之行也。 吾子以為奚若?」 src: ZHUANG 2.6.16; Guo Qingfan 99; Wang Shumin 86; Fang Yong 76; Chen Guying:i4 dating: 8110 長梧子曰: 「是黃帝之所聽熒也, 而丘也何足以知之! 且女亦大早計, 見卵而求時夜, 見彈而求鴞炙。 src: ZHUANG 2.6.17; Guo Qingfan 100; Wang Shumin 87; Fang Yong 76; Chen Guying:85 dating: 8110 予嘗為女妄言之, 女以妄聽之, 奚? 旁日月, 挾宇宙? 為其脗合, 置其滑涽, 以隸相尊。 src: ZHUANG 2.6.18; Guo Qingfan 100; Wang Shumin 87; Fang Yong 76; Chen Guying:85 dating: 8110 眾人役役, 聖人愚芚, 參萬歲而一成純。 萬物盡然, 而以是相蘊。 src: ZHUANG 2.6.19; Guo Qingfan 103; Wang Shumin 87; Fang Yong 76; Chen Guying:85 dating: 8110 予惡乎知說生之非惑邪! 予惡乎知惡死之非弱喪 而不知歸者邪! 麗之姬,艾封人之子也。 晉國之始得之也, 涕泣沾襟; 及其至於王所, 與王同筐床, 食芻豢, 而後悔其泣也。 予惡乎知夫死者不悔其始之蘄生乎! src: ZHUANG 2.6.20; Guo Qingfan 104; Wang Shumin 87; Fang Yong 76; Chen Guying:85 dating: 8110 「夢飲酒者, 旦而哭泣; 夢哭泣者, 旦而田獵。 方其夢也, 不知其夢也。 夢之中又占其夢焉, 覺而後知其夢也。 且有大覺而後知此其大夢也, src: ZHUANG 2.6.21; Guo Qingfan 104; Wang Shumin 87; Fang Yong 76; Chen Guying:85 dating: 8110 而愚者自以為覺, 竊竊然知之。 君乎, 牧乎, 固哉! src: ZHUANG 2.6.22; Guo Qingfan 104; Wang Shumin 87; Fang Yong 76; Chen Guying:85 dating: 8110 丘也與女,皆夢也; 予謂女夢, 亦夢也。 是其言也, 其名為弔詭。 萬世之後而一遇大聖, 知其解者, 是旦暮遇之也。 src: ZHUANG 2.6.23; Guo Qingfan 107; Wang Shumin 91; Fang Yong i1; Chen Guying:88 dating: 8110 「既使我與若辯矣, 若勝我, 我不若勝, 若果是也, 我果非也邪? 我勝若, 若不吾勝, 我果是也, 而果非也邪? src: ZHUANG 2.6.24; Guo Qingfan 107; Wang Shumin 91; Fang Yong i1; Chen Guying:88 dating: 8110 其或是也, 其或非也邪? 其俱是也, 其俱非也邪? 我與若不能相知也, 則人固受其黮闇。 吾誰使正之? src: ZHUANG 2.6.25; Guo Qingfan 107; Wang Shumin 91; Fang Yong i1; Chen Guying:88 dating: 8110 使同乎若者正之? 既與若同矣, 惡能正之! 使同乎我者正之? 既同乎我矣, 惡能正之! 使異乎我與若者正之? 既異乎我與若矣, 惡能正之! 使同乎我與若者正之? 既同乎我與若矣, 惡能正之! src: ZHUANG 2.6.26; Guo Qingfan 107; Wang Shumin 91; Fang Yong i1; Chen Guying:88 dating: 8110 然則我與若與人俱不能相知也, 而待彼也邪? src: ZHUANG 2.6.21; Guo Qingfan 108; Wang Shumin 91; Fang Yong i1; Chen Guying:88 dating: 8110 化聲之相待, 若其不相待。 和之以天倪, 因之以曼衍, 所以窮年也。 何謂和之以天倪? 曰: 「是不是, 然不然。 是若果是也, 則是之異乎不是也 亦無辯; 然若果然也, 則然之異乎不然也 亦無辯, src: ZHUANG 2.6.22; Guo Qingfan 108; Wang Shumin 91; Fang Yong i1; Chen Guying:88 dating: 8110 所以窮年也。 忘年忘義,振於無竟, 故寓諸無竟。」 src: ZHUANG 2.7.1; Guo Qingfan 110; Wang Shumin 93; Fang Yong i3; Chen Guying:91 dating: 8110 罔兩問景曰: 「曩子行, 今子止; 曩子坐, 今子起; 何其無特操與?」 src: ZHUANG 2.7.2; Guo Qingfan 110; Wang Shumin 93; Fang Yong i3; Chen Guying:91 dating: 8110 景曰: 「吾有待而然者邪? 吾所待又有待而然者邪? 吾待蛇蚹蜩翼邪? 惡識所以然! 惡識所以不然!」 src: ZHUANG 2.7.3; Guo Qingfan 112; Wang Shumin 95; Fang Yong i4; Chen Guying:92 dating: 8110 昔者莊周夢為胡蝶, 栩栩然胡蝶也, 自喻適志與! 不知周也。 俄然覺, 則蘧蘧然周也。 不知周之夢為胡蝶與, 胡蝶之夢為周與? 周與胡蝶, 則必有分矣。 此之謂物化。
← 卷1 卷3 →